در سرویس آماری Google Analytics که محبوب‌ترین روش محاسبه‌ی آمار بازدیدکنندگان سایت است، برخی کمیت‌ها مثل نرخ پرش یا Bounce Rate و زمان ماندن در صفحه یا Time on Page برای وب‌مسترهای مبتدی کمی نامفهوم است و البته خطای محاسباتی زیادی دارد.

در این مقاله می‌خواهیم به مفهوم نرخ پرش و زمان بازدید صفحه و ارتباط این کمیت‌ها بپردازیم و همین‌طور راه‌های تصحیح کردن عددی که به عنوان نرخ پرش و زمان بازدیدیا Session Time و زمان بازدید از صفحه گزارش می‌شود را بررسی کنیم. با ما باشید.

برای بهبود SEO و افزایش ترافیک ورودی سایت، آمار را تحلیل کنید

بهترین منبع جذب بازدیدکنندگان، ترافیک ارگانیک یا به زبان دیگر، ورودی‌هایی است که از موتورهای جستجو وارد سایت می‌شوند اما تحلیل کردن رفتار بازدیدکنندگان در سایت، در بهینه‌سازی محتوایی که در آینده تولید می‌شود و سوالات و نیازهای ایشان را پاسخ می‌گوید، بسیار مهم است.

برای بهینه‌سازی محتوای سایت و تولید محتوای بهتر، می‌توان به آمار بازدیدکنندگان سایت استناد کرد و مواردی را تقویت و مواردی را کنار گذاشت و همین‌طور محتوای جدید را تست و بررسی کرد. آمار بازدیدکنندگان صرفاً این نیست که روزانه چند نفر بازدیدکننده از سرویس‌های تبلیغاتی و موتورهای جست‌وجو و بک‌لینک‌های موجود در سایت‌های دیگر، وارد سایت می‌شوند بلکه مدت زمانی که کاربر در سایت حضور دارد و نرخ پرش، تعداد صفحاتی که باز می‌کند، موقعیت لینک‌ها و آیتم‌هایی که کاربر در گوشه و کنار صفحه پیدا کرده و روی آن کلیک می‌کند و مواردی از این قبیل، همگی جای تحلیل و بررسی دارد. در حقیقت تصمیمات هوشمندانه نیاز به اطلاعات هوشمندانه دارد.

برای تحلیل کردن آمار معمولاً از سرویس‌های آنلاین مثل Google Analytics استفاده می‌شود که اسکریپتی یا شناسه‌ای برای قرار دادن اسکریپت در هدر یا فوتر سایت شما ارایه می‌کنند. زمانی که کاربر در صفحات سایت گشت‌وگذار می‌کند، تعامل وی با ارسال بازخوردهای کم‌حجم به سرورهای سرویس آمارگیر، ثبت می‌شود و در پایان روز می‌توانید تعداد بازدیدکنندگان و زمان بازدید از سایت و اطلاعاتی از این دست، چگونه بوده است.

مشکل محاسبه‌ی زمان بازدید از صفحه و نرخ پرش در Google Analytics

آمارگیر گوگل آنالیتیکس علاوه بر اینکه رایگان و نسبتاً دقیق است، یکی از سرویس‌های خوب گوگل است که اغلب سایت‌ها برای بهبود سئو از آن استفاده می‌کنند. البته اگر از سرویس تحت وب دیگری استفاده کنید یا حتی از اطلاعات آماری که در پنل هاست و سرور سایت با اسکریپت‌های خاص تهیه می‌شود، استفاده کنید هم ممکن است هیچ اثر خاصی در سئوی سایت شما نگذارد! آنچه مهم است، تحلیل کردن آمار کاربران برای بهینه‌سازی محتوای سایت و همین‌طور طراحی سایت است.

در گوگل آنالیتیکس یک مشکل اساسی و بزرگ آماری وجود داشته و کماکان وجود دارد که آن را با یک مثال توضیح می‌دهیم:

  • کاربر عبارتی را در گوگل سرچ می‌کند.
  • روی لینکی از مطالب سایت شما کلیک می‌کند.
  • وارد صفحه‌ی موردبحث شده و دقایقی مشغول مطالعه و بررسی می‌شود و صفحه را می‌بندد.

مشکل این است که اسکریپت آنالیتیکس گوگل، به صورت پیش‌فرض زمان بازدید از صفحه توسط این کاربر را صفر ثانیه در نظر می‌گیرد و همین‌طور این بازدید یک پرش یا Bounce محسوب می‌شود. به عبارتی اگر ۱۰۰۰ بازدیدکننده به سایت شما مراجعه کنند و همگی فقط یک صفحه را باز کنند و پس از چند دقیقه خارج شوند، مدت زمان بازدید از صفحات سایت شما، صفر ثانیه و نرخ پرش یا Bounce Rate معادل ۱۰۰ درصد است!

تحلیل کردن این وضعیت با وجود اطلاعات اشتباهی که در اختیار شما قرار گرفته، غیرممکن است و نتایج اشتباه حاصل می‌شود.

مفهوم Bounce‌ و Bounce Rate چیست و چرا نرخ پرش در گوگل آنالیتیکس بالاست؟

تعریفی که سرویس‌های آمارگیر از پرش یا Bounce دارند، کمی متفاوت است و گاهی عجیب! گوگل باونس یا پرش را اینگونه تعریف می‌کند:

یک Bounce یعنی یک بازدید تک‌صفحه‌ای از سایت شما. در Analytics زمانی یک پرش محاسبه می‌شود که بازدید کاربر فقط یک درخواست به سرورهای گوگل آنالیتیکس ارسال کند، مثل حالتی که کاربر یک صفحه را باز می‌کند و بدون باز کردن صفحه‌ی بعدی از سایت خارج شود.

نرخ پرش به معنی درصدی از تمام بازدیدهای سایت است که فقط از یک صفحه و درخواست تشکیل می‌شوند.

توجه کنید که بازدید معادل Session در آنالیتیکس است.

بنابراین اگر سایت شما کاربرانی داشته باشد که یکی از کارهای زیر را مرتباً انجام بدهند، نرخ پرش به سمت ۱۰۰ درصد شدن پیش می‌رود:

  • کاربر مرورگر را ببندد.
  • کاربرد تبی از مرورگر که سایت شما در آن باز بوده را ببندد.
  • کاربر روی لینک‌های اکسترنال در سایت شما کلیک کند و از سایت خارج شود.
  • کاربر در نوار آدرس صفحه‌ای از سایت شما، آدرس سایت دیگری را تایپ کند یا چیزی را سرچ کند.

در نهایت توجه داشته باشید که یکی از عوامل موثر روی رتبه‌ی مطالب سایت شما در موتورهای جست‌وجو که به اختصار SERP گفته می‌شود، مقوله‌ی نرخ پرش است. صفحه‌ای که نرخ پرش بسیار بالایی داشته باشد، احتمالاً صفحه‌ای با محتوای ناکافی یا نامربوط است که موجب شده بازدیدکننده سریعاً آن را ببندد. البته اثر Bounce Rate روی مقوله‌ی سئو چندان زیاد نیست.

چرا زمان بازدید از صفحه و زمان کلی بازدید در گوگل آنالیتیکس کم است؟

در مورد بازدیدهایی که از نوع باونس یا پرش هستند، هم زمان بازدید از صفحه صفر ثانیه است و هم مدت زمان بازدید صفر ثانیه است چرا که گوگل راهی برای تشخیص اینکه آیا کاربر همچنان در حال مطالعه کردن صفحه است یا خیر، ندارد. گوگل زمان بازدید از صفحه یا Time on Page را اینگونه محاسبه می‌کند:

مدت زمانی که کاربر از یک صفحه‌ی خاص بازدید می‌کند، از تفاضل زمان باز کردن دومین صفحه از اولین صفحه، حاصل می‌شود. این متریک در مورد صفحات آخر از یک بازدید کاربرد ندارد و در مورد سایر صفحات از کسر کردن زمان باز کردن صفحه و زمان باز کردن صفحه‌ی بعدی حاصل می‌شود.

خطای محاسبات زمانی در بازدیدها محدود به بازدیدهای تک‌صفحه‌ای نمی‌شود. با یک مثال ساده موضوع روشن می‌شود:

  • فرض کنید کاربری در ساعت ۱۰ وارد سایت شده است.
  • ۵ دقیقه‌ی بعد صفحه‌ی دوم را باز کرده است.
  • ۱۰ دقیقه‌ی بعد صفحه‌ی سوم را باز کرده است.

در این صورت گوگل به صورت پیش‌فرض زمان بازدید را ۱۰ دقیقه محاسبه می‌کند در حالی که ممکن است کاربر حدود نیم ساعت در صفحه‌ی سوم مشغول مطالعه و بررسی باشد!

بنابراین اگر از حالت پیش‌فرض Google Analytics استفاده کنید و آمار بازدیدکنندگان سایت را بررسی کنید، مدت زمان بازدید از صفحه و زمان بازدیدها و همین‌طور نرخ پرش خطای کم و بیش زیادی دارد، به خصوص اگر سایت شما محتوایی داشته باشد که کاربر برای مدت زمان طولانی در صفحه باقی می‌ماند و خسته شده و از سایت خارج می‌شود.

توجه کنید که گوگل آنالیتیکس حداکثر تا ۳۰ دقیقه برای تعامل و بازخورد بعدی کاربر انتظار می‌کشد. لذا بازدیدی که بیش از ۳۰ دقیقه طول بکشد، ۲ بازدید محاسبه می‌شود و بازدیدی بیش از ۱ ساعت نیز ۳ بازدید یا Session محاسبه می‌شود.

در نهایت توجه کنید که مدت زمان بازدید از صفحه و همین‌طور زمان کلی بازدید، از عوامل موثر در SEO محسوب می‌شود، هر چند اثر این فاکتور هم مثل تعداد زیادی فاکتور موثر دیگر، کم است.

چگونه نرخ پرش یا Bounce Rate را پایین آورده و واقعی کنیم؟

روش‌های مختلفی برای حل مشکل محاسباتی گوگل آنالیتیکس وجود دارد. یکی از ساده‌ترین روش‌ها این است که اگر از کد استاندارد و یونیورسال گوگل آنالیتیکس استفاده می‌کنید که شبیه به کد زیر است و در آن فقط بخش شناسه یعنی عبارت UA-xxxxx تغییر می‌کند، تغییری ایجاد کنید که پس از گذشت مدت زمانی مثل ۳۰ ثانیه، یک درخواست دیگر برای سرورهای آنالیتیکس ارسال شود.

بنابراین در کد فوق این عبارت را اضافه کنید که از تابع ga برای ارسال کردن یک رویداد یا Event به اسم nobounce استفاده می‌کند و البته این کار زمانی انجام می‌شود که ۳۰ ثانیه از بارگذاری صفحه گذشته است:

بنابراین اسکریپت گوگل آنالیتیکس که در هدر یا فوتر سایت قرار داده‌اید به این صورت تغییر می‌کند:

بسته به هدف شما و نوع مطالب سایت شما، مدت زمان ۳۰ ثانیه می‌تواند کمتر یا بیشتر شود. به عنوان مثال اگر محتوا کوتاه باشد، بهتر است بازدیدی که کمتر از ۲۰ ثانیه طول کشیده را پرش فرض کنید و در مورد سایتی که محتوای طولانی دارد، بهتر است بازدیدی با زمان بیش از ۶۰ ثانیه را Bounce در نظر بگیرید. لذا عدد ۳۰۰۰۰ میلی‌ثانیه که در انتهای دستور setTimeout قرار گرفته را مطابق با هدف و نیاز تغییر بدهید.

نحوه محاسبه کردن زمان بازدید از صفحه به صورت دقیق در گوگل آنالیتیکس

برای حل کردن مشکل محاسباتی زمان بازدید از صفحه و همین‌طور زمان کلی بازدید، می‌توانید از Trigger ساده‌ای که در سرویس Google Tag Manager تعریف می‌شود، استفاده کنید. بنابراین توصیه می‌کنیم که به جای استفاده از کد یونیورسال گوگل آنالیتیکیس از روش جدیدتر و بهتر Google Tag Manager استفاده کنید. دستورالعمل استفاده از این سرویس و راه‌اندازی آن در صفحه‌ی پشتیبانی گوگل آمده است که در آینده مقاله‌ای در مورد آن تهیه خواهیم کرد.

و اما موضوع تصحیح زمان بازدید از صفحه:

ایجاد Trigger جدید برای ارسال رویداد در زمان دلخواه

بنابراین روی Add Trigger کلیک کنید و نوع آن را Timer انتخاب کنید. در فیلد Event Name از واژه‌ای مرتبط مثل gtm.timer استفاده کنید.  در فیلد Interval عدد موردنظر که بر حسب میلی‌ثانیه است را تایپ کنید. در فیلد Limit نیز تعداد تکرارها را مشخص کنید، به عنوان مثال با ۲۰ بازه‌ی ۱۵ ثانیه‌ای، مجموعاً ۵ دقیقه بازدید از سایت، بررسی می‌شود که کافی به نظر می‌رسد.

در ردیف آخر می‌توانید اجرای Trigger را محدود به صفحات خاص کنید. برای اینکه در تمام صفحات از این روش استفاده کنید، در سه فیلد این بخش، عبارت‌های زیر را انتخاب و تایپ کنید:

  • Page URL
  •  matches REgEx
  • .*

دقت کنید که عبارت منظم یا Regex وارد شده در آخرین فیلد، به معنی تمام عبارت‌ها یا در واقع آدرس‌ها است اما می‌توانید بسته به نیاز، برخی صفحات را با یک Trigger و برخی دیگر را با تریگر دیگری مانیتور کنید. در نهایت روی Save کلیک کنید.

ایجاد تگ برای رویداد زمانی

قدم بعدی ایجاد Tag جدیدی برای ارسال رویداد زمانی است تا متوجه شوید که کاربر چند ثانیه مشغول مطالعه کردن صفحه بوده است. برای این کار ابتدا یک Tag ایجاد کنید. نوع Tag را Universal Analytics تنظیم کنید و مشخصه‌های تگ را به این صورت تعریف کنید:

می‌توانید چهار فیلد زیر را پر کنید:

  • Categery‌ یا دسته‌بندی رویداد که ضروری است.
  • Action یا عمل کاربر که پر کردن آن ضروری است.
  • Label یا برچسب رویداد که پر کردن آن اختیاری است.
  • Value یا مقدار رویداد که پر کردن آن اختیاری است.

انتخاب Trigger و استفاده از آن

قدم بعدی این است که تریگری که قبلاً ایجاد کرده‌اید را انتخاب کنید. اگر بخواهید تریگر اضافه شده، روی نرخ پرش اثر بگذارد، می‌توانید Non-interaction hit یا عملی که تعامل محسوب نمی‌شود را False تنظیم کنید و در صورت انتخاب کردن حالت True، زمانی که Trigger فعال شود، روی باونس اثر می‌گذارد و آن را کاهش می‌دهد.

در نهایت تغییرات اعمال شده را پابلیش کنید و اثرگذاری آن را در بخش Events گوگل آنالیتیکس تحلیل و بررسی کنید. برای این کار کافی است روی Behavior یا رفتار کاربر در ستون کناری کلیک کنید و سپس روی All Pages یا تمام صفحات کلیک کنید. اگر نمایش جدولی را فعال کنید، ستون باونس ریت و تایم صفحه را مشاهده خواهید کرد و اعداد با تغییراتی که ذکر کردیم بسته به کم و کیف محتوای سایت شما، بسیار متفاوت و البته بهتر خواهد بود.