افرادی که سیستمی با سختافزار قدیمی دارند، همواره به دنبال ویندوزی هستند که سرعت بالاتری داشته باشد و به طور کلی ویندوزهای قدیمی نظیر ویندوز XP سریعتر و سبکتر از ویندوزهای جدید است. اما در عین حال برخی از امکانات ویندوز ۱۰ یا ۱۱ در ویندوزهای قدیمی وجود ندارد یا بعضی از بازیها و برنامهها، فقط روی ویندوز 11 یا ویندوز 10 قابل نصب است. به همین جهت ویندوز ۱۰ یا ۱۱ برای گیم مناسبتر از ویندوزهای قدیمی است.
در بررسی جالبی که وبسایت تخصصی تامزهاردور ترتیب داده، ویندوز ۱۱، ویندوز ۱۰، ویندوز ۸.۱، ویندوز ۷ و ویندوز ویستا و حتی ویندوز XP روی یک لپتاپ نسبتاً قدیمی نصب شده و سرعت بالا آمدن ویندوز، میزان استفاده از رم، میزان استفاده از هارددیسک و سایر موارد مقایسه و بررسی شده که شاید برایتان جالب باشد. با ما در ادامه مطلب همراه شوید تا نتایج این آزمون را بررسی کنیم و به این سوال پاسخ دهیم که کدام ویندوز سریعتر است؟
بسیاری از کاربران ویندوز 11 که از زمان ویندوز XP با نسخههای مختلف سیستم عامل ویندوز کار کردهاند، به خوبی میدانند که ویندوز 11 امکانات جدید و جالب توجهی دارد و در کنار رابط کاربری زیباتری که دارد، گزینهی خوبی برای سختافزار خوب و امروزی است. اما در عین حال ویندوز 11 را یک سیستم عامل سنگینتر از ویندوزهای قدیمی قلمداد میکنند. البته مایکروسافت بهینهسازیهای زیادی برای بهبود سرعت ویندوزهای جدید انجام داده و میدهد و شاید ویندوزهای جدید در استفاده از برخی قابلیتهای سختافزاری خاص و امروزی، بهتر از نسخههای قدیمی باشد. ولیکن ویندوز سبک XP که تنها روی یک CD با حجم کمتر از ۷۰۰ مگابایت ارایه میشد، سبکتر از ویندوز 11 است.
برای تست و بررسی سرعت ویندوزهای مختلف از سختافزاری که یک لپتاپ لنوو با پردازندهی Core i5-2520M و ۸ گیگابایت رم و ۲۵۶ گیگابایت هارددیسک است، استفاده شده و روی این لپتاپ، ویندوز ایکسپی، ویستا و ویندوزهای جدیدتر نظیر ویندوز ۱۱ نصب شده است.
سرعت بوت ویندوز 11 بیشتر است یا ویندوز 8.1
اولین بررسی، سرعت بالا آمدن ویندوز است. ویندوز 8.1 و ویندوز 10 و ویندوز 11 از قابلیت سختافزاری خاصی به اسم Fast Boot پشتیبانی میکنند که در ویندوزهای قبلی پشتیبانی نمیشود. ویندوز 8.1 با تکیه بر این قابلیت خاص، حتی سریعتر از ویندوزهای سبکتر و قدیمیتر بوت میشود و رتبهی نخست است. رتبهی دوم نیز قدیمیترین ویندوز در میان ۶ نسخهی اخیر است، یعنی ویندوز XP.
مقایسه حجم ویندوز ۱۰ و ۱۱ با ویندوزهای قدیمی
حجم ویندوز در گذر زمان بیشتر میشود، به خصوص اگر مرتباً برنامهها و بازیهای جدید نصب کنید و هر یک موجب اضافه شدن تعدادی فایل برای حفظ سازگاری و اجرای صحصح در ویندوز اضافه کند. سوال این است که با نصب کردن تعدادی برنامهی مهم و اساسی، هر یک از ویندوزها چند گیگابایت حافظه اشغال میکنند؟
ویندوز XP با ۱۸.۹ گیگابایت حافظهی پر شده، کمحجمترین ویندوز است. ویندوز ۷ نیز با ۴۴.۶ گیگابایت حافظهی پر شده، بیشترین فضا را اشغال میکند. ویندوز 11 با ۳۷.۳ گیگابایت متوسط به نظر میرسد و در میان سه ویندوز اخیر، ویندوز ۸.۱ با ۲۷.۹ گیگابایت حافظهی پر شده، نسبتاً س
سبکترین ویندوز از نظر مصرف رم
برای کسانی که سیستمی با رم فقط ۴ گیگابایت در اختیار دارند، میزان مصرف RAM بسیار مهم است. ویندوز ایکس پی تنها 0.8 گیگابایت حافظهی رم در حالت بیکار استفاده میکند که بسیار پایین و جالب است در حالی که ویندوز 11 با اشغال کردن ۳.۳ گیگابایت حافظه، سنگین به نظر میرسد. علت این است که پردازشها و سرویسهای مختلفی در پسزمینه مشغول به کار است.
ویندوز ۸.۱ نیز در قیاس با ویستا یا سون، سبکتر است و تنها ۱.۳ گیگابایت حافظه رم در حالت بیکار نیاز دارد.
اما تست مصرف رم را میتوان به شکل پیچیدهتر و واقعیتری نیز انجام داد: تعداد زیادی تب در مرورگر اینترنت باز میشود و با توجه به اینکه مرورگرهای امروزی نظیر کروم و فایرفاکس، صفحات و تبهای متعدد را به صورت کامل و عادی بارگذاری نمیکنند، از مرورگری به اسم Supermium در این بررسی استفاده میشود. تعداد تبهای باز شده تا زمانی که مقدار مصرف رم به ۵ گیگابایت برسد، در ویندوز XP فقط ۵۰ تب است و علت محدود شدن، پر شدن حافظهی Page File و کرش کردن است. در ویندوز 8.1 میتوان 252 تب باز کرد و رتبهی نخست به این ویندوز تعلق میگیرد. ویندوز 11 با وجود طراحی مدرن، فقط ۴۹ تب مرورگر را قبل از پر شدن ۵ گیگابایت حافظه رم بارگذاری میکند که عجیب به نظر میرسد.
تست عمر باتری لپتاپ با ویندوزهای مختلف
برخی از افراد متعقد هستند که ویندوز 11 اورجینال مصرف باتری پایینی دارد اما در واقع ویندوزهای قدیمی در حالت بیکار، سبکتر هستند و مصرف باتری کمتری دارند. در حالت استفادهی عادی، اختلاف عمر باتری حین کار با ویندوزهای مختلف، در حد چند دقیقه است. ویندوز ایکس پس بهترین رکورد را دارد و پس از آن ویندوز ۱۰ رتبهی دوم و ویندوز 8.1 رتبهی سوم است. ویندوز 11 نیز پایینترین عمر باتری را ثبت کرده است.
سرعت پردازش فایل صوتی و ویدیو در ویندوزهای مختلف
در این تست، اکسپورت کردن یا خروجی گرفتن از یک فایل صوتی در نرمافزار رایگان Audacity در ویندوزهای مختلف بررسی شده است. ویندوز ویستا در این تست کندترین است و رتبهی ۵ نیز ویندوز 11 است. همهی ویندوزها از این دو مورد سریعتر عمل کردهاند.
در تست رندرینگ ویدیو نیز ویندوز ۱۰ سریعتر از ویندوز ۱۱ است اما ویندوزهای قدیمی نظیر ایکسپی و ویستا که از نرمافزار OpenShot Video Editor پشتیبلتی نمیکنند، در این آزمون بررسی نشدهاند.
مقایسه سرعت باز شدن برنامه ها در ویندوز 11 با ویندوزهای قدیمیتر
ویندوز 11 از نظر سرعت باز کردن اغلب نرمافزارهای معروف از جمله برنامه مدیریت فایل ویندوز یا همان File Explorer و نرمافزار نقاشی ویندوز، ماشین حساب ویندوز، برنامه ادوبی ریدر برای باز کردن PDF و مولتی مدیا پلیر معروف VLC، کندترین ویندوز است!
اما خوشبختانه ویندوز 11 در تست سرعت باز کردن مرورگرهای اینترنت و بارگذاری یک تصویر، رتبهی سوم را به خود اختصاص میدهد. البته در باز کردن سایت تصاویر گوگل یا صفحهی لاگین در سایت مایکروسافت، باز هم ویندوز 11 به آخرین رتبه سقوط میکند!
سرعت انتقال فایل در ویندوز 10 بالاتر از سایر ویندوزها است و ویندوز 11 رتبهی دوم را دارد که شاید علت آن استفادهی بهینهتر از هارددیسک و به خصوص درایوهای سریع SSD باشد.
نتیجهی بنچمارک CPU-Z و CrystalDiskMark و Cinebench R10 در ویندوزهای مختلف
ویندوز ایکسپی در تست و بنچمارکی که به کمک برنامه CPU-Z صورت گرفته، بالاترین امتیار را به دست میآورد. رتبهی بعدی ویندوز سون و ویندوز ویستا است. در میان سه ویندوز جدید نیز ویندوز 11 امتیاز بالاتری کسب کرده و ویندوز 8.1 که در بسیاری از موارد بررسی شده، رتبهی خوبی داشته، در این تست آخرین رتبه را کسب میکند.
در بنچمارک CrystalDiskMark که سرعت هارددیسک یا SSD را محک میزند، ویندوز 11 رتبهی سوم را به دست آورده و با ویندوز 10 همتراز است. رتبهی نخست از آن ویندوز ایکسپی است و رتبهی دوم نیز به ویندوز 8.1 تعلق پیدا کرده است.
در بنچمارک رندرینگ Cinebench R10 به صورت تکهستهای، ویندوز 8.1 رتبهی نخست را دارد، رتبهی چهارم نیز ویندوز ۱۱ است. در همین بنچمارک در حالتی که از همهی هستههای پردازنده استفاده میشود، ویندوز 11 رتبهی ۵ و ویندوز 10 آخرین رتبه را به دست آورده است و ویندوز ویستا نیز سریعترین ویندوز بوده است.
جمعبندی تستهای انجام شده نشان میدهد که حس و تجربهی کاربران ویندوز 11 در بنچمارکها و تستهای دقیق کاملاً تأیید میشود و در واقع ویندوز 11 نه تنها سبکتر و سریعتر از ویندوزهای قبلی نیست، بلکه در بسیاری از موارد، کندترین ویندوز است. البته همانطور که در ابتدا اشاره کردیم، ویندوز 11 امکانات بیشتری دارد و به خصوص برای گیمرها جذابتر است. نکتهی دیگر این است که ویندوز 11 برای سختافزار امروزی طراحی شده و شاید اگر سیستم تست و بنچمارک، یک سیستم امروزی و مدرن باشد، عملکرد ویندوز 11 همواره ضعیفتر از ویندوزهای قدیمی نظیر ویندوز XP نباشد.
به هر حال اگر سختافزار لپتاپ یا کامپیوتر شما قدیمی است، بهتر است ابتدا مزایا و معایب ویندوز 11 نسبت به ویندوزهای قدیمی را از نظر پشتیبانی از بازیها و نرمافزارهای موردنیاز خودتان بررسی کنید و اگر نصب کردن یک ویندوز قدیمیتر نظیر ویندوز 8.1 مشکلساز نیست، آن را به جای ویندوز 11 انتخاب کرده و نصب کنید.
tomshardwareسیارهی آیتی