در میان تمام برندهای مطرح و شناخته شده محصولات شرکت اپل یعنی مک بوکها همواره جایگاه ویژهای در بازار داشته اند. این دستگاهها به دلیل کیفیت ساخت بسیار بالا، بدنه مقاوم، طراحی چشم نواز و سیستم عامل اختصاصی و روانشان همواره انتخاب اول بسیاری از متخصصان، طراحان و دانشجویان بوده اند. با این حال در طی ماههای اخیر کاربران و طرفداران این برند با پدیده عجیبی مواجه شده اند که بازار را به لرزه درآورده است: جهش ناگهانی و چشم گیر قیمت مدلهای جدید مک بوک در بازار جهانی. این افزایش قیمت که بسیاری آن را غیر منتظره و سنگین میدانند باعث شده تا بسیاری از مصرف کنندگان در برنامه ریزیهای اقتصادی خود تجدید نظر کنند و به جای خرید دستگاههای نو به سراغ گزینههای جایگزین یا نگهداری از دستگاههای فعلی خود بروند. در ادامه به بررسی این موضوع خواهیم پرداخت.
عوامل تاثیرگذار بر افزایش قیمت مک بوک
عوامل متعددی در بروز این شرایط اقتصادی نقش دارند که نمیتوان تنها یکی از آنها را مقصر دانست. در واقع مجموعهای از اتفاقات زنجیرهای باعث شده است که قیمت گذاری نهایی برای مصرف کننده به ارقام نجومی برسد. دلایل اصلی این افزایش قیمت عبارت اند از:
- بالا رفتن هزینههای تولید: قیمت مواد اولیه مانند آلومینیوم و فلزات خاص به همراه هزینه تراشهها و قطعات نیمه هادی پیشرفته در بازارهای جهانی افزایش یافته است. چون اپل از بهترین قطعات در محصولاتش استفاده میکند نوسانات بازار قطعات الکترونیکی مستقیما بر قیمت تمام شده مک بوک تاثیر میگذارد.
- تورم و نرخ ارز: بی ثباتیهای اقتصادی، رشد نرخ تورم جهانی و کاهش قدرت خرید ارزهای ملی در بسیاری از کشورهای دنیا باعث شده که قیمت دلاری محصولات اپل برای خریداران نهایی بسیار گران تر از گذشته به نظر برسد.
- مشکلات زنجیره تامین و حمل و نقل: چالشهای جهانی در لجستیک و هزینههای بسیار بالای جا به جایی کالا، فرآیند رساندن دستگاه از کارخانه به دست مشتری در نقاط مختلف دنیا را پر هزینه تر از همیشه کرده است.
- استراتژیهای قیمت گذاری اپل: شرکت اپل برای حفظ حاشیه سود خود در شرایط تورمی و پوشش هزینههای تحقیق و توسعه تراشههای جدید مدلهای تازه خود را با قیمت پایه بالاتری نسبت به سالهای قبل به بازار عرضه کرده است.
عوامل موثر بر افزایش تقاضای تعمیرات
این وضعیت اقتصادی باعث شده بازار تعمیرات لپ تاپ بیش از هر زمان دیگری پررونق شود. وقتی قیمت خرید یک مک بوک جدید بسیار سنگین میشود طبیعی است که کاربران به جای تعویض دستگاه به فکر حفظ و نگهداری و تعمیرات مک بوک فعلی خود باشند. تعمیر کردن دستگاهی که در اختیار دارید به جای پرداخت هزینههای گزاف برای خرید مدل جدید کاملا منطقی و هوشمندانه است. در واقع دلایل اصلی این هجوم به سمت مراکز تعمیرات عبارت اند از:
- صرفه اقتصادی تعمیر نسبت به خرید: زمانی که قیمت یک مدل جدید به ارقام نجومی میرسد کاربران ترجیح میدهند با صرف هزینهای کمتر دستگاه فعلی خود را تعمیر یا قطعات آن را تعویض کنند.
- افزایش طول عمر محصولات: با بهبود کیفیت ساخت مک بوکها همچنان پس از چند سال قدرت پردازشی مناسبی دارند که این موضوع تعمیر دستگاه قدیمی را بسیار منطقی تر از دور انداختن و خرید مدل نو میکند.
- حفظ کسب و کارهای وابسته: بسیاری از شرکتها و متخصصان که برای کارهای حرفهای به سیستم عامل macOS نیاز دارند برای کاهش هزینههای عملیاتی به جای خرید تجهیزات نو بودجههای خود را صرف سرویس و نگهداری ناوگان فعلی خود میکنند.
- رشد دانش فنی مراکز خدمات: گسترش تخصص تکنسینها در عیب یابی دقیق و لحیم کاری بردهای پیچیده، امکان احیای دستگاههایی را فراهم کرده که پیش تر تصور میشد غیر قابل تعمیر هستند.
چالشها و فرصتهای تعمیرات
البته حرکت به سمت تعمیرات دستگاهها بدون چالش هم نیست که از یک سو قطعات اصلی و اورجینال اپل به دلیل سیاستهای سخت گیرانه این شرکت در توزیع قطعات، کمیاب و گران هستند. از سوی دیگر طراحی بسیار ظریف و فشرده مک بوکهای جدید کار را برای تعمیرکاران سخت کرده است چرا که قطعات به گونهای در کنار هم قرار گرفته اند که باز کردن و تعمیر آنها نیاز به مهارت فوق العاده و ابزارهای خاص دارد.
با این وجود نیاز شدید مردم به دستگاههایشان باعث شده تا متخصصان با استفاده از روشهای خلاقانه و تعمیرات دقیق عمر دوبارهای به دستگاههای معیوب ببخشند. آموزشگاههای فنی حالا دورههای تخصصی عیب یابی و تعمیرات مک بوک را با استقبال بسیار گستردهای برگزار میکنند. این رویکرد تخصصی نه تنها فشار مالی را از روی دوش کاربران بر میدارد بلکه به محیط زیست نیز کمک بزرگی میکند زیرا از دور انداختن دستگاههای دیجیتال و افزایش زبالههای الکترونیکی جلوگیری میشود.
نگاهی به آینده و دورنمای بازار
به نظر نمیرسد این گرانیها و جهش قیمتها به این زودیها پایان یابد. تا زمانی که زنجیره تامین جهانی با عدم قطعیت مواجه است قیمت مک بوکها در سطوح بالا باقی خواهد ماند. این موضوع باعث شده تا مفهوم قابلیت تعمیر پذیری به یکی از معیارهای اصلی خریداران در هنگام انتخاب لپ تاپ تبدیل شود. در واقع حالا ارزش یک دستگاه فقط در قدرت پردازنده یا ظاهر آن نیست بلکه ّدر این است که چقدر میتوان آن را برای مدت طولانی تری سالم نگه داشت.
این وضعیت درس بزرگی برای همه کاربران و فعالان حوزه تکنولوژی است. دوران نگاه کردن به لپ تاپ به عنوان کالایی که خیلی زود باید عوض شود در حال سپری شدن است. مک بوک که همیشه نماد تکنولوژی مدرن بوده اکنون به ابزاری تبدیل شده است که کاربران بیش از هر زمان دیگری قدر آن را میدانند و برای مراقبت از آن وقت و هزینه صرف میکنند. این تعادل جدید بین قیمت محصول نو و هزینه تعمیر، احتمالا الگوی اصلی بازار در سالهای پیش رو خواهد بود.
در پایان باید گفت که تغییر رفتار مصرف کنندگان در بازار جهانی نشان دهنده یک بلوغ فکری در نحوه مواجهه با محصولات دیجیتال است. ما در دورانی زندگی میکنیم که هزینههای گزاف ما را به سمت هوشمندی بیشتر در نگهداری از ابزارهایمان سوق داده است. در این مسیر پر چالش انتخاب یک مرکز خدمات معتبر که دانش فنی کافی و قطعات باکیفیت را در اختیار داشته باشد به اندازه انتخاب خود دستگاه اهمیت پیدا کرده است. در میان مراکز فعال در این حوزه مجموعه آروند گارانتی با تکیه بر تخصص کارشناسان خود و ارائه خدمات استاندارد تعمیرات محصولات اپل، توانسته است به بازویی مطمئن برای کاربرانی تبدیل شود که به دنبال حفظ کیفیت و طول عمر مک بوکهای خود هستند.
سیارهی آیتی