اگر تلویزیون هوشمند شما دوربین یا دوربین خارجی متصل به آن دارد، بهتر است آن را مانند هر وسیله متصل دیگری به اینترنت جدی بگیرید. وجود دوربین به‌خودی‌خود به معنی هک شدن تلویزیون یا ضبط مخفیانه تصاویر نیست، اما در صورت وجود آسیب‌پذیری امنیتی یا تنظیمات نامناسب، حریم خصوصی می‌تواند در معرض خطر قرار بگیرد. FBI نیز درباره ریسک‌های امنیتی دستگاه‌های هوشمند متصل به اینترنت از جمله تلویزیون‌ها هشدار داده است.
آیا دوربین تلویزیون هوشمند می‌تواند حریم خصوصی شما را تهدید کند؟
دوربین تلویزیون معمولاً برای تماس تصویری، قابلیت‌های تعاملی یا بعضی امکانات هوشمند استفاده می‌شود. اگر تلویزیون شما چنین دوربینی داشته باشد، محل قرارگیری آن اهمیت زیادی دارد زیرا دوربین معمولاً فضای روبه‌روی تلویزیون را می‌بیند؛ یعنی همان جایی که اعضای خانواده استراحت می‌کنند یا مهمان‌ها حضور دارند.
به همین دلیل اگر دوربین استفاده نمی‌شود، بهتر است فعال نباشد یا با یک پوشش فیزیکی پوشانده شود. همچنین وجود میکروفون را هم بررسی کنید، چون پوشاندن لنز دوربین مانع ضبط صدا نمی‌شود.
در بعضی مدل‌ها دوربین داخلی نیست و یک دوربین USB به تلویزیون متصل می‌شود. بنابراین ابتدا بالای نمایشگر و اطراف بدنه را بررسی کنید و مشخصات دقیق مدل تلویزیون را نیز ببینید.
آیا امکان هک شدن دوربین تلویزیون هوشمند وجود دارد؟
از نظر فنی، تلویزیون هوشمند نیز مانند سایر دستگاه‌های متصل به شبکه می‌تواند دارای آسیب‌پذیری نرم‌افزاری باشد. در سال ۲۰۲۴ پژوهشگران Bitdefender چند آسیب‌پذیری را در نسخه‌های خاصی از webOS تلویزیون‌های LG گزارش کردند که در شرایط مشخص امکان عبور از سازوکار احراز هویت و دسترسی سطح بالا به دستگاه را فراهم می‌کرد. LG پیش از انتشار عمومی این پژوهش‌ها برای آسیب‌پذیری‌های گزارش‌شده اصلاحیه ارائه کرده بود.
نمونه‌های دیگری نیز نشان داده‌اند که مشکل امنیتی تلویزیون لزوماً به معنی دسترسی مستقیم به دوربین نیست. Consumer Reports در بررسی سال ۲۰۱۸ نشان داد برخی تلویزیون‌های Samsung و مدل‌های مبتنی بر Roku TV در برابر کنترل غیرمجاز برخی قابلیت‌ها آسیب‌پذیر بوده‌اند. این بررسی مشخصاً نشان نداد که این آسیب‌پذیری‌ها امکان جاسوسی تصویری از کاربر را فراهم می‌کردند.
بنابراین بهتر است بین «وجود آسیب‌پذیری» و «هک شدن تلویزیون» تفاوت بگذاریم. هر تلویزیون هوشمندی که با اینترنت کار می‌کند ممکن است در طول عمر خود با آسیب‌پذیری مواجه شود، اما این موضوع به‌تنهایی نشان نمی‌دهد که تلویزیون شما هک شده است.
از کجا بفهمیم تلویزیون هوشمند رفتار مشکوکی دارد؟
هیچ علامت ظاهری به‌تنهایی هک شدن تلویزیون را ثابت نمی‌کند. با این حال چند مورد می‌تواند ارزش بررسی داشته باشد:
- روشن شدن غیرمنتظره چراغ مربوط به دوربین در مدلی که چنین چراغی دارد.
- ظاهر شدن برنامه‌ای که آن را نصب نکرده‌اید.
- باز شدن برنامه‌ها یا تغییر تنظیمات بدون دخالت شما.
- روشن یا خاموش شدن غیرمنتظره تلویزیون.
- کند شدن غیرعادی یا رفتار متفاوت سیستم بدون دلیل مشخص.
- افزایش غیرعادی مصرف اینترنت تلویزیون در زمانی که از سرویس‌های آنلاین استفاده نمی‌کنید.
- مشاهده دستگاه یا حساب ناشناس در تنظیمات مربوط به اتصال و کنترل از راه دور.
در عین حال بسیاری از این رفتارها می‌توانند علت کاملاً عادی داشته باشند؛ به عنوان مثال بروزرسانی سیستم، خطای نرم‌افزاری یا مشکل اتصال شبکه. بنابراین قبل از نتیجه‌گیری، ابتدا تلویزیون را بروزرسانی کنید و برنامه‌ها و دستگاه‌های متصل را بررسی کنید.
برای بررسی بروزرسانی در بسیاری از تلویزیون‌های هوشمند می‌توانید از مسیر مشابه زیر استفاده کنید، هرچند نام گزینه‌ها بسته به برند و مدل متفاوت است:
Settings → Support → Software Update
تنظیمات ← پشتیبانی ← بروزرسانی نرم‌افزار
چطور دوربین تلویزیون را برای حفظ حریم خصوصی غیرفعال کنیم؟
اگر دوربین تلویزیون قابل جدا کردن است و از آن استفاده نمی‌کنید، جدا کردن آن ساده‌ترین روش است. بعضی دوربین‌های مخصوص تلویزیون نیز پوشش فیزیکی دارند که با حرکت دادن آن می‌توان لنز را پوشاند.
اگر دوربین داخلی باشد، ابتدا تنظیمات تلویزیون را برای گزینه‌های مربوط به Camera، Privacy یا Video Call بررسی کنید. محل این گزینه‌ها بین برندها و حتی مدل‌های مختلف یکسان نیست.
مسیر احتمالی در برخی تلویزیون‌ها:
Settings → Privacy → Camera
تنظیمات ← حریم خصوصی ← دوربین
اگر چنین گزینه‌ای وجود نداشت، مشخصات مدل تلویزیون و دفترچه راهنمای آن را بررسی کنید. همچنین اگر دوربین مورد استفاده USB است، می‌توانید در زمانی که به آن نیاز ندارید آن را از تلویزیون جدا کنید.
پوشاندن فیزیکی دوربین چه فایده‌ای دارد؟
اگر دوربین واقعاً وجود دارد و استفاده‌ای از آن ندارید، پوشاندن لنز با یک پوشش مات می‌تواند جلوی ثبت تصویر از طریق همان دوربین را بگیرد. این روش به نرم‌افزار یا بروزرسانی وابسته نیست و حتی اگر نرم‌افزار دوربین دچار مشکل شود، پوشش فیزیکی همچنان مانع دید لنز خواهد شد.
البته این کار فقط دوربین را پوشش می‌دهد و روی میکروفون یا سایر روش‌های جمع‌آوری داده تأثیری ندارد. بنابراین برای محافظت کامل‌تر، تنظیمات حریم خصوصی، مجوزهای برنامه‌ها، حساب‌های متصل و بروزرسانی سیستم را نیز بررسی کنید.
برای افزایش امنیت تلویزیون هوشمند چه کارهایی انجام دهیم؟
چند اقدام ساده می‌تواند ریسک‌های رایج را کاهش دهد:
- سیستم‌عامل و Firmware تلویزیون را به آخرین نسخه موجود بروزرسانی کنید.
- برای حساب کاربری تلویزیون رمز عبور قوی و غیرتکراری انتخاب کنید.
- اگر حساب شما از احراز هویت دومرحله‌ای پشتیبانی می‌کند، آن را فعال کنید.
- برنامه‌هایی را که نمی‌شناسید نصب نکنید و برنامه‌های غیرضروری را حذف کنید.
- دستگاه‌های ناشناس متصل به حساب یا شبکه خانگی را بررسی کنید.
- اگر دوربین یا میکروفون تلویزیون را استفاده نمی‌کنید، امکان غیرفعال کردن آن را بررسی کنید.
- در صورت امکان، کنترل از راه دور تلویزیون را فقط برای دستگاه‌ها و حساب‌های مورداعتماد فعال نگه دارید.
FBI نیز برای دستگاه‌های هوشمند متصل به اینترنت، استفاده از رمزهای منحصربه‌فرد و فعال کردن احراز هویت چندمرحله‌ای را از اقدامات حفاظتی توصیه کرده است.
آیا باید نگران دوربین تلویزیون هوشمند باشیم؟
داشتن دوربین در تلویزیون به معنی جاسوسی یا هک شدن دستگاه نیست، اما دوربین و میکروفون باعث می‌شوند تنظیمات حریم خصوصی تلویزیون اهمیت بیشتری پیدا کند. سابقه آسیب‌پذیری‌های امنیتی در تلویزیون‌های هوشمند نیز نشان می‌دهد که بروزرسانی Firmware و رعایت اصول امنیتی را نباید نادیده گرفت.
اگر از دوربین استفاده نمی‌کنید، غیرفعال کردن آن یا استفاده از پوشش فیزیکی برای لنز می‌تواند یک اقدام ساده باشد. در کنار آن، بروزرسانی سیستم، استفاده از رمز عبور مناسب و بررسی برنامه‌ها و دستگاه‌های متصل، بخش مهم‌تری از امنیت تلویزیون هوشمند را تشکیل می‌دهد.
سیاره‌ی آی‌تی