نصب کردن لینوکس Ubuntu در کنار ویندوز ۱۰ بسیار ساده است اما اگر پس از مدتی استفاده، بخواهید اوبونتو را حذف کنید و فقط ویندوز ۱۰ روی سیستم باقی بماند، چه باید کرد؟

علاوه بر استفاده از فضای آزاد شده پس از حذف اوبونتو، می‌بایست تنظیمات بوت و منوی بوت را نیز بازسازی کنید. در ادامه به روش حذف کردن اوبونتو از سیستمی که ویندوز و اوبونتو به صورت دوآل بوت روی آن نصب شده، می‌پردازیم.

سیستم Dual Boot و نحوه‌ی انتخاب سیستم عامل

منوی بوت در سیستم‌هایی با بوت دوگانه و به زبان دیگر، سیستمی که ویندوز و لینوکس به عنوان دو سیستم عامل مجزا نصب شده است، حاوی گزینه‌ای برای انتخاب کردن سیستم عامل است. این منو در صورت نصب کردن لینوکسی مثل اوبونتو در کنار ویندوز، به صورت خودکار ساخته می‌شود.

در صورت نیاز به پاکسازی لینوکس، می‌بایست منوی بوت بررسی شود و تغییرات لازم اعمال شود. اگر پارتیشن یا پارتیشن‌های مربوط به لینوکس اوبونتو را فرمت نکنید یا فضای آزاد شده را به درایو C ویندوز اختصاص ندهید، بخشی از ظرفیت مفید هارددیسک یا SSD بلااستفاده می‌ماند. در ادامه به روش حذف کردن لینوکس اوبونتو از چنین سیستمی می‌پردازیم.

در صورت نصب کردن macOS اپل یا یکی دیگر از توزیعات لینوکس در کنار ویندوز و اوبونتو، از واژه‌ی مالتی‌بوت به جای دوآل‌بوت استفاده می‌شود.

بکاپ گرفتن از فایل‌ها در اوبونتو

قبل از حذف کردن لینوکس اوبونتو، می‌بایست فایل‌های مهمی که به آن نیاز دارید را کپی کنید. برای این کار می‌توانید از نرم‌افزارهای بکاپ‌گیری استفاده کنید. در این صورت اگر پس از مدتی مجدداً به لینوکس نیاز داشته باشید، فایل‌ها به سرعت قابل ری‌استور کردن خواهد بود. روش دیگر این است که فایل‌های شخصی یا کاری را به روش دستی روی هارد اکسترنال یا فلش‌درایو USB کپی کنید.

روش دیگر استفاده از نرم‌افزارهای سرویس‌های ابری نظیر Dropbox است که البته در صورت دسترسی به اینترنت سریع و ارزان یا در صورت کم‌حجم بودن فایل‌‌ها، توصیه می‌شود.

آموزش آن‌اینستال کردن لینوکس در سیستم مجهز به ویندوز و لینوکس و بازگردانی بوت

علاوه بر کپی کردن فایل‌ها در حافظه‌های اکسترنال، می‌توانید آنها را در پارتیشن‌های دیگری که در ویندوز برای ذخیره‌سازی فایل‌ها استفاده می‌کنید، کپی کنید. معمولاً فرمت این پارتیشن‌های ویندوزی، NTFS است.

آموزش آن‌اینستال کردن لینوکس در سیستم مجهز به ویندوز و لینوکس و بازگردانی بوت

اگر به دلیلی عجله کرده‌اید و نمی‌توانید لینوکس اوبونتو را بوت کنید، نرم‌افزارهایی برای باز کردن فایل‌های پارتیشن‌هایی با فایل سیستم Ext2 و Ext3 وجود دارد که نمونه‌ی آن DiskInternals Linux Reader است.

قبلاً در مقاله‌ای به معرفی این نوع نرم‌افزارها پرداختیم:

حذف کردن پارتیشن اوبونتو و فرمت کردن آن

پس از بکاپ گرفتن از فایل‌های مهم، می‌توانید پارتیشن مربوط به لینوکس را حذف کنید. روش کار بسیار ساده است: ابتدا ویندوز را بوت کنید و سپس روی آیکون منوی استارت راست‌کلیک کرده و Disk Management را انتخاب کنید.

آموزش آن‌اینستال کردن لینوکس در سیستم مجهز به ویندوز و لینوکس و بازگردانی بوت

روش دیگر اجرا کردن Run با کلید میانبر Win + R و تایپ کردن دستور diskmgmt.msc و فشار دادن کلید Enter است.

آموزش آن‌اینستال کردن لینوکس در سیستم مجهز به ویندوز و لینوکس و بازگردانی بوت

. پس از لحظاتی اسکن و بررسی، لیستی از درایوهای متصل به سیستم و پارتیشن‌های موجود روی هر درایو هارددیسک، SSD یا فلش‌درایو لیست می‌شود. پارتیشن لینوکس اوبونتو را پیدا کنید.

اگر نمی‌دانید کدام پارتیشن به Ubuntu‌ مربوط می‌شود، روی هر یک از پارتیشن‌ها راست‌کلیک کرده و با انتخاب Open، آن را باز کنید. با نگاهی گذرا به فایل و فولدرها، مشخص می‌شود که کدام پارتیشن حاوی اوبونتو است. اگر پارتیشن باز نمی‌شود و فایل سیستم آن مختص لینوکس است، از نرم‌افزارهایی مثل DiskInternals Linux Reader برای باز کردن آن استفاده کنید.

برای حذف کردن یک پارتیشن، کافی است روی آن راست‌کلیک کنید و گزینه‌ی Delete Volume را انتخاب کنید.

آموزش آن‌اینستال کردن لینوکس در سیستم مجهز به ویندوز و لینوکس و بازگردانی بوت

اگر با مفهوم دیسک و پارتیشن و والیوم و غیره آشنایی ندارید، مقاله‌ای از بخش دانش‌نامه را مطالعه کنید:

و برای آشنایی کامل با ابزار دیسک منیجمنت ویندوز که مخصوص مدیریت حافظه‌ی ذخیره‌سازی و پارتیشن‌بندی است، به مقاله‌ی زیر مراجعه فرمایید:

بازگردانی MBR برای بوت کردن ویندوز

با حذف کردن پارتیشن نصب لینوکس اوبونتو، بوت‌لودر GRUB 2.0 نیز از بین می‌رود و لذا منوی انتخاب سیستم عاملی که بوت می‌شود، از بین خواهد رفت! لذا گام بعدی این است که منوی بوت را بازسازی کنیم.

برای حل کردن مشکل عدم وجود منوی بوت ویندوز ۱۰، می‌بایست Master Boot Record یا به اختصار MBR را بازگردانی کنید. برای این کار می‌توانید از دیسک نصب یا تعمیر ویندوز استفاده کنید و روش دیگر استفاده از ابزارهای کمکی مثل Hiren's Boot CD است که به خصوص برای تعمیر MBR ویندوزهای قدیمی‌تر مناسب است.

اگر از ویندوز ۱۰ استفاده می‌کنید، دیسک نصب ویندوز یا فلش‌درایو USB که برای نصب کردن ویندوز ۱۰ بوت‌ابل کرده‌اید را متصل کنید و آن را بوت کنید.

پس از بوت در صفحه‌ی شروع نصب ویندوز، زبان را انتخاب کنید و روی Next کلیک کنید. در دومین صفحه روی Repair Your Computer کلیک کنید. مراحل بعدی در صفحات آبی‌رنگ منوی استارت‌آپ پیشرفته ادامه پیدا می‌کند. در این صفحات به ترتیب روی Troubleshoot و Advanced Options و در نهایت Command Prompt کلیک کنید تا پنجره‌ی cmd باز شود.

برای تعمیر MBR از ابزار Bootrec.exe استفاده می‌شود. اولین دستور موردنیاز، دستور زیر است:

bootrec /fixmbr

پس از فشار دادن کلید Enter برای اجرای فرمان فوق، دستور زیر را تایپ کنید و Enter را فشار دهید:

bootrec /fixboot

آپشن FixBoot در مواقعی که MBR غیرویندوزی حذف می‌شود، کاربرد دارد و MBR ویندوز را تعمیر می‌کند.

حال دستور زیر را اجرا کنید تا سیستم عامل‌های موجود روی هارددیسک یا SSD، شناسایی شده و به منوی بوت اضافه شود:

bootrec /scanos

در نهایت با اجرای دستور زیر، منوی بوت را بازسازی کنید:

bootrec /rebuildbcd

پس از تکمیل تعمیر MBR و منوی بوت، سیستم را ری‌استارت کنید. اکنون ویندوز ۱۰ به درستی بوت می‌شود و منوی تنظیمات بوت نیز مثل قبل از نصب اوبونتو، فعال و قابل استفاده است. فراموش نکنید که فلش‌درایو USB نصب یا تعمیر ویندوز را جدا کنید و همین‌طور DVD نصب ویندوز را خارج کنید.

بازگردانی فضای آزاد شده‌ی هارددیسک یا SSD به پارتیشن‌های ویندوزی

با استفاده از ابزار Disk Management ویندوز می‌توانید فضایی که پس از حذف پارتیشن‌های لینوکس اوبونتو آزاد شده را به عنوان یک پارتیشن جدید تعریف و استفاده کنید. روش دیگر این است که این فضای اضافی را به پارتیشن مهم و حساس درایو C بدهید. البته می‌توانید آن را به دیگر پارتیشن‌ها نیز اضافه کنید.

برای افزودن پارتیشن به دیگر پارتیشن‌ها، در دیسک منیجمنت روی فضای خالی راست‌کلیک کنید و گزینه‌ی Extend Volume را انتخاب کنید. برای حالت برعکس یعنی کوچک‌تر کردن حجم یک پارتیشن نیز می‌توانید از Shrink Volume استفاده کنید.

آموزش آن‌اینستال کردن لینوکس در سیستم مجهز به ویندوز و لینوکس و بازگردانی بوت

گام بعدی مشخص کردن میزان افزایش حجم پارتیشن و به این ترتیب فضای آزاد شده به پارتیشن موردنظر شما منتقل می‌شود.

آموزش آن‌اینستال کردن لینوکس در سیستم مجهز به ویندوز و لینوکس و بازگردانی بوت